Müzeyyen İNCİ
Hindistan, 2025 yılı itibarıyla üretken yapay zeka uygulamalarının indirilme sayısında küresel liderliğe yükseldi. Ülkedeki indirme oranları yüzde 207 gibi devasa bir artış gösterirken, dünya genelindeki payı yaklaşık yüzde 20 seviyesine ulaştı. Ancak bu yoğun ilgiye rağmen gelir tarafında yalnızca yüzde 1’lik bir paya sahip olan ülke, konjonktürel yapısı nedeniyle “monetizasyon” (gelire dönüştürme) noktasında ciddi bir zorlukla karşı karşıya. OpenAI, Google ve Perplexity gibi sektör devleri, ücretsiz premium kampanyalarına son vererek milyonlarca kullanıcıyı ücretli abonelik sistemine dahil etme konusunda kritik bir sınav veriyor. TechCrunch ve Sensor Tower tarafından paylaşılan veriler, bu stratejik hamlenin 2026 yılında da belirleyici bir rol oynayacağını gösteriyor. Hindistan’ın önündeki en büyük engel ise, muazzam kullanıcı kitlesine ve indirme rakamlarına rağmen etkileşim oranlarının hala düşük seyretmesi olarak öne çıkıyor.
Hindistan, küresel yapay zeka arenasında fırtına gibi esiyor. Yapay zeka yatırımları trilyon dolarları aşarken, teknoloji devleri yeni büyüme pazarlarına yöneliyor. Özellikle üretken yapay zeka (GenAI) modellerine akın eden milyarlarca dolarlık fonlar, OpenAI, Google, Anthropic gibi şirketleri daha erişilebilir ve yaygın kullanıma zorluyor. Bu yatırım dalgası, Hindistan gibi devasa potansiyelli pazarları merkeze alıyor. 1 milyardan fazla internet kullanıcısı ve yaklaşık 700 milyon akıllı telefon sahibine sahip ülke, AI için vazgeçilmez bir arena haline geldi. Son dönemde New Delhi’de düzenlenen India AI Impact Summit 2026, bu ağırlığı bir kez daha kanıtladı. OpenAI’den Sam Altman, Anthropic’ten Dario Amodei ve Alphabet CEO’su Sundar Pichai gibi isimler Hindistan’ın küresel AI hub olma yolundaki iddiasını destekledi. Ancak bu muazzam büyüme, kısa vadede gelir kayıplarına yol açıyor. Şirketler ücretsiz erişimlerle kullanıcı tabanını şişirirken, şimdi asıl meydan okuma başlıyor, bu kullanıcıları ücretli aboneye çevirmek.
2025’in Zirvesinde Hindistan: Üretken Yapay Zeka İndirmelerinde Küresel Lider
Sensor Tower tarafından paylaşılan güncel raporlar, Hindistan’ın 2025 yılında üretken yapay zeka (GenAI) uygulamalarının indirilme sayısında dünya genelinde birinci sıraya yerleştiğini kanıtlıyor. Yıllık bazda indirme oranlarını %207 oranında artıran ülke, küresel GenAI indirme trafiğinin yaklaşık %20’sini tek başına üstlenerek ABD’yi geride bıraktı. Bu yükselişin zirve noktası olan Eylül ve Ekim aylarında büyüme oranları sırasıyla %320 ve %260 seviyelerine kadar tırmandı. DeepSeek, Grok ve Meta AI gibi yeni oyuncuların pazara girişi; ChatGPT, Gemini, Claude ve Perplexity platformlarındaki güncellemeler ve viral hale gelen yapay zeka içerikleri bu ivmenin ana itici güçleri oldu. Hindistan’da en çok tercih edilen ilk 20 GenAI uygulamasının 7’sini ise içerik üretme ve düzenleme araçları oluşturdu.
Promosyon Devri Kapanıyor: Ücretli Abonelik Sınavı Başladı
Kullanıcı kitlesini hızla büyütmeyi amaçlayan OpenAI, Google ve Perplexity, fiyat duyarlılığının yüksek olduğu Hindistan pazarında uzun süre boyunca ücretsiz premium erişim imkanları sundu. Bu süreçte OpenAI, düşük maliyetli ChatGPT Go modelini ücretsiz kullanıma açarken, Perplexity ise Airtel ile özel paket anlaşmalarına imza attı. Ancak bu geniş kapsamlı kampanyalar artık sona eriyor. Perplexity’nin Airtel ile yürüttüğü paket Ocak 2026 itibarıyla son bulurken, OpenAI da ücretsiz ChatGPT Go erişimini sistemden kaldırdı. Bu hamleler, teknoloji devlerinin Hindistan’daki kullanıcı kitlesini ne ölçüde sadık ve ücretli aboneye dönüştürebileceğini gösterecek olan kritik bir test dönemini başlatıyor.
İndirme Rekorları Gelire Dönüşecek mi?
İndirme sayılarındaki muazzam artışa rağmen, bu başarı henüz finansal tablolara tam olarak yansımış değil. Hindistan, dünya genelindeki GenAI indirmelerinin %20’sine imza atsa da uygulama içi (in-app) satın alma gelirlerinde küresel pastadan yalnızca %1 pay alabiliyor. Sensor Tower verilerine göre, ücretsiz erişim kampanyalarının etkisiyle Kasım ve Aralık 2025 döneminde Hindistan’daki AI uygulaması gelirleri aylık bazda sırasıyla %22 ve %18 oranında düşüş kaydetti. Aynı süreçte ChatGPT’nin gelirlerinde de %33 ve %32’lik bir gerileme görüldü. Buna rağmen ChatGPT, Hindistan’daki toplam GenAI gelirinin %60’ından fazlasını elinde tutarak pazarın finansal dengelerini belirlemeye devam ediyor.
Kullanıcı Sayısı Devasa, Etkileşim Oranları Beklemede
2025 yılı verilerine göre Hindistan, dünya genelindeki lider AI asistan uygulaması kullanıcılarının yaklaşık %19’una ev sahipliği yapıyor (bu oran ABD’de %10 seviyesinde). ChatGPT, Ocak 2026 verilerine göre 180 milyon aylık aktif kullanıcıyla liderliğini sürdürüyor. Onu 118 milyonla Google Gemini, 19 milyonla Perplexity ve 12 milyonla Meta AI takip ediyor. OpenAI CEO’su Sam Altman, ChatGPT’nin Hindistan’da haftalık 100 milyondan fazla aktif kullanıcıya ulaştığını daha önce teyit etmişti. Ancak kullanıcı etkileşimi noktasında olgun pazarların gerisinde kalındığı görülüyor; zira ABD’deki kullanıcılar haftalık bazda %21 daha fazla zaman harcıyor ve %17 daha sık oturum açıyor.
2026 Vizyonu: Yerel Stratejiler ve Yeni İş Modelleri
Sensor Tower analisti Sneha Pandey’e göre, Hindistan’daki fiyat odaklı rekabet, genç ve tasarruf bilinci yüksek kullanıcı profili nedeniyle etkisini sürdürecek. Pandey, şu değerlendirmede bulundu: “Hindistan’daki fiyat baskısı genç ve değer odaklı kullanıcı kitlesi nedeniyle sürecek. Düşük maliyetli abonelik katmanları, telekom operatörleriyle paketler ve mikro işlem modelleri, uzun vadeli kullanıcı tutundurma için vazgeçilmez olacak.” Şirketler, başlangıç aşamasındaki bu yüksek benimseme oranlarının zaman içerisinde daha derin bir entegrasyona ve sürdürülebilir bir gelir modeline dönüşeceğine inanıyor. Hindistan’ın güçlü dijital altyapısı, yapay zeka servisleri için dünyanın en büyük potansiyel pazarlarından biri olma konumunu koruyor.
Kaynak:
25.02.2026 16:24
Ayyüce ÜNAL
Görkem GÜNEY
