Görkem GÜNEY
Güneybatı Fransa’daki La Ferrassie alanında bulunan Neandertal kalıntıları, yaklaşık 40.000 yıl önce kasıtlı bir gömme işleminin gerçekleşmiş olabileceğini gösteriyor. İlk kez 1909 yılında keşfedilen bölgede yetişkinler, çocuklar, bebekler ve fetüsler dahil sekiz bireye ait kalıntılar ortaya çıkarılmıştı. Araştırmacılar bu bireylerin en azından bir kısmının bilinçli şekilde gömülmüş olabileceğini değerlendiriyor.
Özellikle “La Ferrassie 8” olarak adlandırılan yaklaşık 2 yaşındaki çocuğa ait kalıntılar, tartışmaların merkezinde yer aldı. Uzun süre boyunca bu iskeletin doğal tortularla mı oluştuğu yoksa kasıtlı olarak mı gömüldüğü belirsizdi. Son analizler, çocuğun başı doğuya, pelvis kısmı batıya bakacak şekilde kazılmış bir çukura yerleştirildiğini ortaya koydu. Aynı yönelimin alandaki bazı diğer bireylerde de görülmesi, cenaze uygulamalarının bilinçli olabileceğini düşündürüyor.
Bölgedeki en dikkat çekici kalıntılardan biri olan “La Ferrassie 1” adlı yetişkin erkek iskeletinin yaşı uzun süre netleştirilemedi. İlk radyokarbon ölçümleri 32.000 ile 52.000 yıl arasında geniş bir aralık verdi.
Yeni çalışmada, bu bireyle aynı tortu tabakasında bulunan hayvan kemikleri yeniden tarihlendi. Sonuçlar kalıntıların yaklaşık 42.610 ile 39.830 yıl öncesine ait olduğunu gösterdi. Bu durum, yetişkin erkek ile çocuk bireyin aynı dönemde yaşamış olabileceğini ortaya koydu.
Araştırmacılar, bu bulguların bireylerin aynı kültürel gelenek içinde gömülmüş olabileceğini düşündürdüğünü belirtiyor. Söz konusu dönem, Batı Avrupa’daki son Neandertallerle ilişkilendirilen Châtelperronian kültürüyle bağlantılı kabul ediliyor. Bu kültürün, Neandertallerin yok oluşundan kısa süre önce ortaya çıktığı biliniyor.
Bilim insanlarına göre Neandertallerde cenaze pratiklerinin en eski örnekleri aslında Orta Doğu’da görülüyor ve bu uygulamalar 100.000 yıl öncesine kadar uzanıyor. Avrupa’da ise bilinçli gömme davranışının, türün son dönemlerine kadar yaygınlaşmadığı düşünülüyor.
La Ferrassie’deki yeni bulgular, Neandertallerin ölülerini törensel biçimde gömmüş olabileceğine dair kanıtları güçlendiriyor.
09.04.2026 / 22:30 / Kardeş Haber
Müzeyyen İNCİ
