Görkem GÜNEY
Gökbilimciler, Samanyolu Galaksisi’nde Dünya’ya görece yakın bir konumda bulunan ve yüzeyi tamamen erimiş halde kalan sıra dışı bir ötegezegen tespit etti.
L 98-59 d adı verilen bu gezegenin yüzeyi yaklaşık 1500°C sıcaklıkta ve devasa bir magma okyanusuyla kaplı. Araştırmacılara göre gezegen, bu aşırı koşullara rağmen soğuyarak katılaşamayan nadir örneklerden biri.
Kabuksuz ve tamamen erimiş yapı
University of Cambridge’den araştırmacı Harrison Nicholls, gezegenin yapısını “tek parça, derin ve çalkantılı bir magma tabakası” olarak tanımlıyor.
Bilim insanlarına göre bu gezegende:
Katı bir kabuk bulunmuyor
Üst ve alt manto ayrımı yok
Yüzeyin büyük kısmı sürekli hareket halindeki erimiş kayadan oluşuyor
Magma okyanusunun derinliğinin 4.500 kilometreyi aşabileceği tahmin ediliyor.
Zehirli ve aşırı yoğun atmosfer
Gezegenin atmosferi büyük ölçüde hidrojenden oluşsa da, yüksek miktarda hidrojen sülfür içeriyor. Bu gaz, Dünya’da “çürük yumurta kokusu” ile biliniyor.
Massachusetts Institute of Technology’den gezegen bilimci Raymond Pierrehumbert, bu ortamın insanlar için tamamen ölümcül olduğunu vurguluyor.
Kalın atmosfer, güçlü bir sera etkisi yaratarak gezegenin sürekli erimiş halde kalmasına neden oluyor.
Kırmızı cüce yıldızın etkisi
L 98-59 d, kırmızı cüce yıldız sınıfına giren, Güneş’ten daha küçük ve sönük bir yıldızın etrafında dönüyor.
Yaklaşık 34 ışık yılı uzaklıkta bulunan gezegen, kendi sistemindeki beş gezegenden biri.
James Webb Uzay Teleskobu ile detaylı inceleme
Gezegen ilk olarak 2019’da keşfedildi. Daha sonra James Webb Uzay Teleskobu ve gelişmiş yer teleskoplarıyla yapılan gözlemler sayesinde yapısı detaylı biçimde analiz edildi.
Bilgisayar simülasyonları, gezegenin neden hâlâ erimiş halde kaldığını anlamada kritik rol oynadı.
Benzersiz bir ötegezegen
1990’lardan bu yana 6.000’den fazla ötegezegen keşfedilmiş olsa da, L 98-59 d sahip olduğu özelliklerin birleşimiyle şimdilik kendi sınıfında tek kabul ediliyor.
Bilim insanlarına göre:
Aşırı sıcak atmosfer katılaşmayı engelliyor
Magma okyanusu atmosferi beslemeye devam ediyor
Yıldız radyasyonu ve kütleçekim etkileri süreci destekliyor
Yaşam ihtimali yok
Yaklaşık 1500°C yüzey sıcaklığı, bu gezegeni bilinen tüm yaşam formları için tamamen yaşanmaz kılıyor.
Ancak araştırmacılara göre bu tür keşifler, gezegenlerin nasıl oluştuğunu ve evrimleştiğini anlamak açısından büyük önem taşıyor.
17.03.2026 / 23:02 / Kardeş Haber
