Görkem GÜNEY
Juno uzay aracı, Jüpiter’deki yıldırımların Dünya’daki yıldırımlara göre çok daha güçlü olabileceğine dair yeni bulgular ortaya koydu.
Jüpiter’de meydana gelen yıldırımların gücü, bilim insanlarını şaşırtmaya devam ediyor. AGU Advances dergisinde yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, bu dev gezegendeki yıldırımlar, Dünya’dakilere kıyasla en az 100 kat daha güçlü; üstelik bazı hesaplamalara göre bu fark çok daha yüksek olabilir.
2016 yılından bu yana Jüpiter’in yörüngesinde görev yapan Juno, gezegenin derin atmosferinden gelen mikrodalga sinyallerini analiz edebilen gelişmiş cihazlar taşıyor. Özellikle 2021-2022 yılları arasında fırtına yoğunluğunun azaldığı dönemde yapılan 12 yakın geçişte toplam 613 mikrodalga patlaması kaydedildi. Böylece araştırmacılar, bu sinyalleri tek tek inceleme fırsatı buldu.
Çalışmaya liderlik eden Michael Wong ve University of California, Berkeley ekibi, bu veriler sayesinde Jüpiter’deki yıldırımların doğasını daha net ortaya koydu. Araştırmaya göre, gezegendeki aşırı güçlü elektriksel olayların temel nedeni yalnızca büyüklüğü değil; aynı zamanda atmosferinin kimyasal yapısı.
Jüpiter atmosferinin büyük ölçüde hidrojenden oluşması, nemli havanın aşağı doğru çekilmesine neden oluyor. Ancak bu durum, havanın yeniden yükselmesi için çok daha fazla enerji gerektiriyor; dolayısıyla daha güçlü fırtınalar ve buna bağlı olarak daha şiddetli yıldırımlar oluşuyor.
Öte yandan bu çarpıcı keşifler, NASA’nın bütçe planlamalarıyla ilgili tartışmaların gölgesinde geldi. Ajans, Juno dahil bazı uzay görevlerinin geleceğini yeniden değerlendiriyor. Louise Prockter, Juno görevini sürdürmenin yıllık maliyetinin yaklaşık 260 milyon dolar olduğunu ve bu bütçenin iki yeni keşif misyonuna eşdeğer olduğunu ifade etti.
Tüm bu tartışmalara rağmen Juno’nun sağladığı veriler, hem Jüpiter’in sırlarını çözmede hem de gezegen biliminde yeni ufuklar açmada kritik rol oynamaya devam ediyor.
https://evrimagaci.org/gonderi/jupiterdeki-yildirimlar-dunyadakinden-100-kat-guclu-32496
24.03.2026 / 14:31
