Müzeyyen İNCİ
ABD’de hızla yayılan BA.3.2 varyantı, aşıların koruyuculuğunu sınayabilir; uzmanlar, varyantın daha tehlikeli olmadığını ancak bulaşma hızının daha yüksek olduğunu belirtiyor.
2024’ün sonlarından itibaren dolaşımda olan BA.3.2 adlı COVID-19 varyantı, ABD genelinde hızla yayılmaya başladı.
AP’nin haberine göre, “Cicada” olarak da bilinen BA.3.2 varyantının, 2025-2026 kışında dolaşımda olan diğer varyantlara kıyasla daha tehlikeli veya daha ağır hastalığa yol açtığına dair bir bulgu bulunmuyor. Ancak uzmanlar, BA.3.2’nin önceki türlerden kayda değer ölçüde farklı olması nedeniyle mevcut COVID-19 aşılarının bu varyanta karşı etkinliğinin azalabileceğine dikkat çekti.
COVID-19’un BA.3.2 formu
BA.3.2, ilk olarak 2021’in sonlarında ortaya çıkan Omicron varyantının bir alt türü.
COVID-19’a neden olan SARS-CoV-2’nin günümüzde baskın olan türleriyle karşılaştırıldığında, BA.3.2’nin hücrelere girişte rol oynayan “spike” (diken) proteininde 70 ila 75 genetik değişiklik bulunuyor. Bu protein aynı zamanda aşıların bağışıklık sistemini virüsü tanımaya yönlendirdiği temel hedef.
Afrika kıtasında ilk kez ortaya çıktı
Araştırmacılar, BA.3.2 varyantını ilk kez Kasım 2024’te Afrika’da saptadı. 2025 yılında dünya genelinde yayılmaya başlayan varyant, Şubat 2026 itibarıyla 23 farklı ülkeye ulaştı.
ABD’de BA.3.2’nin ilk vakası, Haziran 2025’te ülkeye giriş yapan bir yolcuda tespit edildi. O tarihten bu yana 29 eyalette hem hastalarda hem de atık su örneklerinde varyantın izine rastlandı.
Atık su izleme sistemleri, varyantlardaki değişimleri erken fark etmenin en etkili yöntemlerinden biri olarak değerlendiriliyor. Ancak pandeminin zirve yaptığı 2022 yılından sonra, ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) veri sağlayan eyalet sayısında düşüş yaşandı.
BA.3.2’yi özel kılan özellikler neler?
Tüm virüsler zaman içinde değişiyor. COVID-19’a neden olan virüs ise bunu daha hızlı yapıyor. Virüs her çoğaldığında genetik materyalinde mutasyonlar oluşuyor. Bu değişikliklerin çoğu kayboluyor; ancak bazıları virüse avantaj sağlayarak daha hızlı yayılmasına neden olabiliyor. Bu değişiklikler de bağışıklık sisteminin virüsü tanımasını zorlaştırıyor.
Virüsün genetik yapısındaki değişiklikler aşıların etkinliğini de etkiliyor. Aşılar, bağışıklık sistemine virüsün “nasıl göründüğünü” hatırlatıyor ve bilim insanları aşıları o dönemde en yaygın olan varyantlara göre tasarlıyor.
Bağışıklık sistemini atlatabilir
Mevcut COVID-19 aşıları, Ocak 2024’ten itibaren ABD’de en yaygın olan JN.1 varyantına karşı koruma sağlamak amacıyla geliştirildi. Ancak BA.3.2, önceki varyantlardan önemli ölçüde farklılık gösteriyor. Bu nedenle aşılar, bağışıklık sistemini bu yeni varyanta karşı yeterince hızlı hazırlayamayabilir ve BA.3.2, bağışıklık yanıtından kısmen kaçabilir.
Bu durum, aşı olunmaması gerektiği anlamına gelmiyor. Yapılan birçok bilimsel çalışma, aşıların hastaneye yatış ve ölüm riskini ciddi şekilde azalttığını ortaya koyuyor. Yine de, varyanta tamamen uyumlu olmayan bir aşı, bağışıklık sisteminin yanıt vermesini biraz geciktirebilir.
BA.3.2’nin tehlike seviyesi ne kadar?
Bağışıklık sisteminin BA.3.2’yi tanıması daha zor olduğu için bu varyant daha geniş kitlelere bulaşabilir ve vaka sayılarında artışa yol açabilir. Ancak hızlı yayılmasına rağmen, son yıllarda görülen diğer COVID-19 varyantlarına kıyasla daha tehlikeli ya da daha ağır hastalık yaptığına dair bir bulgu bulunmuyor.
Yine de, özellikle mevcut aşıların etkisinin daha sınırlı olabileceği düşünüldüğünde, korunma önemini koruyor. Bu durum özellikle kronik hastalığı olan kişiler için daha kritik; çünkü bu kişiler COVID-19’u daha ağır geçirebilir.
Virüsün değişmesiyle birlikte uzun COVID görülme oranı azalmış olsa da hala her 100 vakadan yaklaşık 3’ünde ortaya çıkıyor.
Kendinizi ve çevrenizi korumanın yolları
COVID-19’dan korunmak ve virüsün yayılmasını önlemek için bazı basit önlemler şunlardır:
- Tuvalet kullanımından sonra, yemek hazırlamadan veya yemeden önce ve hasta kişilerle temasın ardından ellerinizi iyice yıkayın. Düzenli el yıkama, solunum yolu enfeksiyonlarına yakalanma riskini %16 ila %21 oranında azaltır.
- Kendinizi hasta hissediyorsanız evde kalın. Bu hem kendi iyileşmeniz hem de başkalarına bulaştırmamanız açısından kritik önem taşır. Unutmayın, yanınızdaki kişi kanser veya kronik akciğer hastalığı gibi yüksek riskli bir durumda olabilir.
- Mümkün olduğunca açık havada vakit geçirin. Kalabalık ve kapalı alanlardan uzak durmak, virüsün bulaşma riskini azaltır.
Kaynak: https://www.haberturk.com/covid-19-un-yeni-varyanti-ba32-hizla-yayiliyor-haberler-3873358
Kardeş Haber https://mihenkhaber.com/covid-19un-ba-3-2-varyanti-hizla-cogaliyor/
30.03.2026 21:03
Ayyüce ÜNAL
