Görkem GÜNEY
Dünya yörüngesindeki uzay çöplerinin sayısı hızla artmaya devam ediyor. Yapılan son araştırmalara göre, gezegenin çevresinde dolaşan bilinen cisimlerin neredeyse yarısı artık “uzay çöpü” olarak sınıflandırılıyor.
Mühendislik bileşenleri şirketi Accu’nun hazırladığı rapor, ABD Uzay Gözetleme Ağı ve Space-Track verilerine dayanarak Dünya yörüngesinde kontrolsüz şekilde hareket eden en az 12 bin 550 enkaz parçası bulunduğunu ortaya koydu.
Bu sayı, yörüngede bulunan toplam 33 bin 269 nesnenin yaklaşık yüzde 47’sine karşılık geliyor. Uzmanlar, aktif olmayan uydular ve terk edilmiş roket gövdeleri de hesaba katıldığında gerçek uzay çöpü miktarının çok daha yüksek olabileceğini belirtiyor.
Uzay Çöpleri Büyük Risk Oluşturuyor
Uzay çöpleri saatte yaklaşık 17 bin 400 mil hızla hareket ediyor. Bu nedenle küçük bir parçanın bile bir uyduya veya uzay aracına çarpması ciddi hasarlara yol açabiliyor.
Araştırmaya göre Dünya yörüngesindeki her 10 uyduya karşılık yaklaşık yedi uzay enkazı nesnesi bulunuyor.
Raporda, mevcut uzay çöplerinin yüzde 34’ünün Çin kaynaklı olduğu belirtilirken, ABD ve Rusya’ya bağlı Bağımsız Devletler Topluluğu’nun toplam enkazın yaklaşık yüzde 31’inden sorumlu olduğu ifade edildi.
Atmosfere Girerken Yanıyorlar
Uzayda terk edilen cisimlerin büyük bölümü zamanla Dünya’nın yerçekimine kapılarak atmosfere geri dönüyor. Bu süreçte birçok parça yanarak yok oluyor.
Ancak uzmanlar, alüminyum, bakır ve lityum gibi maddelerin tamamen kaybolmadığını, parçacıklarının atmosferin üst katmanlarında kalabildiğini söylüyor.
Bu durumun uzun vadede çevresel etkiler yaratabileceği düşünülüyor.
Çözüm Arayışları Sürüyor
Uzay çöpleriyle mücadele için çeşitli projeler üzerinde çalışılıyor. Avrupa Uzay Ajansı’nın geliştirdiği ClearSpace-1 görevi, aktif şekilde enkaz toplama amacı taşıyan ilk büyük girişimlerden biri olarak öne çıkıyor.
Ayrıca özel şirketler de robotik kollar, sürükleme yelkenleri ve zıpkın sistemleri gibi teknolojiler üzerinde çalışmalar yürütüyor.
Uzmanlara göre uzay faaliyetlerinin artmasıyla birlikte yörüngedeki enkaz sorunu gelecekte daha büyük bir tehdit haline gelebilir.
15.05.2026 / 15:05 / Kardeş Haber
